Op nog geen anderhalf uur van Berlijn ligt een wereld die compleet anders aanvoelt dan de bruisende hoofdstad: het Spreewald. Een doolhof van kleine riviertjes, de zogenoemde Fließe, die zich tussen rietdaken, elzenbossen en drijvende tuintjes door slingeren. Dit UNESCO-biosfeergebied wordt weleens het Venetië van het noorden genoemd, en dat is niet voor niets. Hier verplaats je je niet met de tram of de fiets, maar met de peddel. Stap in een kajak of Canadees en laat de stad voor één dag helemaal los.
Hoe kom je er?
Met een directe trein bereik je Berlijn in 5 uur en 55 minuten. Je kan opstappen in Amsterdam, Hilversum, Amersfoort, Apeldoorn, Deventer, Almelo of Hengelo, met de directe ICE naar station Berlijn Hbf, of via een tussenstop in Duisburg. Reis je liever ’s nachts, dan brengt de European Sleeper je in ongeveer 8 uur rechtstreeks naar Berlijn, met opstapmogelijkheden in onder meer Amsterdam, Rotterdam, Den Haag, Roosendaal, Amersfoort en Deventer.
Vanaf Berlijn Hauptbahnhof stap je op de regionale trein RE2 richting Lübbenau/Spreewald, de rit duurt ongeveer 70 tot 80 minuten. Station Lübbenau ligt op loopafstand van het centrum en de bootverhuurders aan de haven. Een auto is niet nodig: de meeste verhuurbedrijven, waaronder Bootshaus Kaupen, zitten op een paar minuten lopen van het station. Reserveer je boot bij voorkeur van tevoren, zeker in het weekend en tijdens de zomermaanden, en check actuele prijzen en openingstijden vooraf even bij de verhuurder zelf, deze kunnen per seizoen verschillen.
Interrailen
Je Interrail pas is geldig voor deze route. Voor de ICE is reserveren in niet verplicht maar aanbevolen. Let op: In de de zomermaanden (eind juni t/m augustus) kan reserveren wel verplicht zijn. Voor de European Sleeper nachttrein is reserveren sowieso verplicht. Voor de regionale trein (RE2) is reserveren niet nodig.
Met de trein naar Berlijn
Een dag tussen het riet
Zodra je vanuit Lübbenau het water op glijdt, verandert het tempo meteen. Geen golven, geen stroming en al helemaal geen motorboten, dus ook als je nog nooit een peddel hebt vastgehouden kom je er wel. De Fließe zijn smal en ondiep, de bochten soms wat lastig te nemen, maar binnen een paar minuten heb je de slag te pakken. Onderweg glijd je langs elzenbroekbossen waar reigers roerloos in het water staan en, met een beetje geluk, een bever wegduikt onder een omgevallen tak.
Wie voor een dagtocht kiest, kan rekenen op een route van zo’n vijftien tot twintig kilometer. Genoeg om echt het gevoel te krijgen dat je de wildernis in peddelt, zonder dat je aan het einde van de dag alleen nog maar naar je bed verlangt. Bootverhuurders zoals Bootshaus Kaupen in Lübbenau geven bij vertrek een korte instructie en een routekaart mee, zodat je niet per ongeluk een doodlopend zijkanaaltje induikt.
Lehde en Leipe: dorpjes zonder wegen
Eén van de mooiste tussenstops op het water is Lehde, een piepklein dorpje dat nog altijd grotendeels alleen per boot bereikbaar is. De rietgedekte huisjes staan zo dicht op het water dat je bijna tegen de voortuinen aan vaart. In het openluchtmuseum krijg je een goed beeld van hoe het leven hier vroeger werkte, toen boten niet voor de lol maar voor de boodschappen werden gebruikt. Peddel je verder richting Leipe, dan vind je een net zo idyllisch vissersdorpje, waar het stiller is en de toeristen wat schaarser worden.
Onderweg passeer je regelmatig een Gurkenstand of een gasthuis met een eigen aanlegsteiger. De beroemde Spreewälder augurken proef je hier op elke straathoek, of eigenlijk: op elke oever. Leg gerust even aan voor een bord vis of een lokaal biertje, de meeste boothuizen hebben speciale uitstapplekken zodat je de doorvaart voor de traditionele Spreewaldkähne niet blokkeert.
De stilte die blijft hangen
Wat het Spreewald zo bijzonder maakt, is niet één specifieke bezienswaardigheid, maar juist de afwezigheid daarvan. Geen wachtrijen, geen bezienswaardigheden om af te vinken. Alleen het geluid van je eigen peddel in het water en af en toe het geritsel van riet. Na een dag Berlijnse drukte is dat precies de reset die je zoekt: benen omhoog, zon op je gezicht en verder niets aan de hand.
Nog meer doen in de omgeving
Heb je na het peddelen nog energie over, wandel dan een rondje door de historische Altstadt van Lübbenau, met de Grosser Hafen als sfeervol middelpunt. Fietsliefhebbers kunnen de streek ook prima verkennen langs de vele wandel- en fietspaden die parallel aan het water lopen, richting Burg bijvoorbeeld, het andere grote dorp in het Oberspreewald. Reis je met kinderen of ben je toe aan wat extra warmte, dan is het overdekte zwemparadijs Tropical Islands, iets verderop in Brandenburg, een geliefd alternatief voor een regenachtige dag. En voor wie de streek nog verder wil verkennen: Cottbus, met zijn karakteristieke Altmarkt en Slot Branitz, ligt op een klein uurtje.